Add a New Power to Your Management Strategy

ABOUT US

Speksa EAM Services is founded in 2003 for the purpose of providing enterprise asset management services to companies who want to keep track in order to manage their equipments operationally and financially.

Speksa services include counting, tagging and financial reconciliation, experienced teams, software, hardware, process consultancy and even permanent or temporary asset manager outsourcing.

Speksa is a service company who provides expertise and resources to those who want to run a healthy and cost efficient ongoing enterprise asset management discipline.

United Kingdom

Polegate

EAST SUSSEX

Romania Office

Spotvision Plaza

BUCHAREST

Turkey HQ

Akasya Kule A

ISTANBUL

Turkey Office

İstanbul 216 Plaza

ISTANBUL

COUNTING AND TAGGING


Speksa teams perform a blind counting method which coordinates a systematic visit to all the locations and collect relevant data from equipments as opposed to list based counting which is a confirmation of an theorotical inventory. The data collected from the field is stored electronically and tried against correctness and completeness. Speksa uses proprietary software for counting on Windows based tablets which are paired by industrial grade barcode scanning hardware for quick barcode scanning(for tags, serial numbers, part numbers, etc). While an equipment is counted, it is also tagged and all the collected data is bind to this tag-id. Speksa uses several tag technologies, polyster based, metal and RF-ID anc active tags for asset location and status tracking.

FINANCIAL RECONCILIATION AND VALUATION


Counted data and the financial records are matched. An operation to decide which financial record(s) represent an equipment in the financial domain. Speksa can provide high performance reconciliation operations with proven Speksa Iteration and valuation methods. Also Speksa can offer reports with confirmation of an independent audit company.

PROCESS CONSULTANCY AND OUTSOURCING


Speksa provides analyses, assesment of required resources(HR, IT, etc) for the desired outcome, planning, kick-of, baby sitting, documenting and fine tuning operations for a successful and ongoing EAM discipline. Speksa also provides HR support for a dedicated asset manager role.

SOFTWARE


EAM Software to maintain and manage data and processes running on Speksa mobile platform(MAS) with all operational and financial functionality. With the option of SaaS, the investment can easily managed.

SOFTWARE

SKYMAS ENTERPRISE ASSET MANAGEMENT SOFTWARE

• Rich and functional WEB interfaces
• Flexible property adding
• All the basic functionality with MAS
• Synchronous or asynchronous asset creation
• Rich and functional WEB interfaces
• Depreciation calculation
• Invoice line vs asset matching screen, Rich financial split and combine operations
• Owner, responsible, repair/maintenance, warranty tracking with history

MOBILIZER APPLICATION SUITE

• Mobilizes enterprise asset management application.
• High performance with screens specifically designed for your project
• Fast and cost effective upgrading due to ever changing business needs
• Online and offline support
• Easy upgrading on mobile terminals
• Platform independent.
• Runs native on Windows PC, Android and IOS, or from inside a web browser.
• Simple but secure integration infrastructure

REFERENCES

VI- MADDİ DURAN VARLIKLAR (SABİT KIYMETLER) İşletme faaliyetlerinin icrasında kullanılan ve faydası birden çok yıl süren kıymetler işletme duran varlıklarını oluşturur. Duran varlıklar birden çok yıl kullanılmaları sebebiyle bilanço aktifinin en temel öğesi ve işletme varlık yapısının en önemli parçasıdır. Duran varlıkların türü ve işletme varlıklarına oranı her sektör ve işletmede farklılık gösterir. Maddi duran varlıklar THP’de aşağıdaki şekilde gruplandırılmıştır: - Arazi ve arsalar, - Yeraltı ve yerüstü düzenleri, - Binalar, - Tesis, makine ve cihazlar, - Taşıtlar, - Demirbaşlar, - Diğer maddi duran varlıklar, - Yapılmakta olan yatırımlar. A- DURAN VARLIK ENVANTERİ Duran varlıkların bir kısmı fiili envanter yapılmasını gerektirmez. Ancak demirbaşlar gibi belli bir yerde sabit olmayan, taşınması kolay kıymetlerin dönem sonu fiili envanterinin yapılması ve kaydi envanter sonuçları ile karşılaştırılması gerekir. Bu tür varlıklarda kaydi envanter noksanlığı çıkması halinde noksanlık geçici olarak 197 no.lu hesaba kaydolunur. Sabit kıymet noksanlığı ya teknik yok olmadan ya da hırsızlık vb. olaylarla kıymetin işletme dışına çıkmış olmasından kaynaklanır. Stoklara ilişkin bölümde envanter farkına ilişkin olarak yapılan açıklama bu kıymetler için de geçerlidir.[1] Makine ve tesisatın kullanılması için montajı zorunlu ise bu kıymetler montajının tamamlandığı dönemde sabit kıymetler içine alınır. Bu aşamaya kadar yapılan işlemler yapılmakta olan yatırımlar içinde gösterilir. Bu husus envanter kadar amortisman açısından da önem taşır. B- MADDİ DURAN VARLIKLARIN DEĞERLEMESİ VUK’un 269. maddesinde iktisadi kıymetlere ait bilumum gayrimenkullerin, gayrimenkullerin mütemmim cüzü ve teferruatının, tesisat ve makinelerin, gemiler ve diğer taşıtların, gayrimaddi hakların maliyet bedeli ile değerleneceği düzenlenmiştir. Gayrimenkuller; arsa, arazi, bina, yerüstü yapıları (yollar, köprüler, su kanalları vb.) ve yer altı yapılarından (maden, taş ocağı gibi) oluşur. İktisadi ve hukuki bakımdan tek başına mülkiyet konusu olmayan ve gayrimenkule dahil olan kıymetler de mütemmim cüzüdür. Teferruat ise gayrimenkulü fonksiyonel hale getiren eklentilerdir. Tesisat, işletmeler tarafından, faaliyetlerinin yürütülmesi amacıyla kurulan tesislerdir. Üretimde kullanılan makineler ise bağımsız birer sabit kıymettir. Gayrimaddi haklar; gayrimenkul olarak tescil edilen haklarla, imtiyaz, ihtira, telif, alameti farika, ticaret unvanı, marka gibi haklardan oluşur. Maliyet bedeli VUK’un 262. maddesinde; bir iktisadi kıymetin iktisap edilmesi veya değerinin artırılması münasebetiyle yapılan ödemelerle bunlara ilişkin diğer giderlerin toplamı olarak tanımlanmıştır. Gayrimenkullerde aşağıdaki giderlerin de maliyet bedeline dahil olduğu VUK’un 270. maddesinde düzenlenmiştir: · Makine ve tesisatta gümrük vergileri, nakliye ve montaj giderleri, · Mevcut bir binanın satın alınarak yıkılmasından ve arsanın tesviyesinden doğan giderler. Bu durumda maliyet bedelinin içine şu harcamalar[2] girmektedir; Ø Satın alma bedeli, Ø İthalatta gümrük vergileri, Ø Nakliye ve montaj gideri, Ø Bina yıkım ve arsa tesviye gideri. Ø Noter, mahkeme, kıymet takdiri, komisyon giderleri, emlak ve özel tüketim vergileri, binek otomobili KDV’si (bunların maliyet bedeline ithali serbesttir, dilenirse doğrudan gider yazılabilir). Kredi Faizi ve Kur Farkları: VUK’un 163 ve 187 no.lu Genel Tebliğleri uyarınca yatırımların finansmanında kullanılan kredilere ilişkin faiz ve kur farklarından yatırım dönemine ait olanlar yatırım maliyetine eklenir ve amortisman yoluyla giderleştirilir, işletme dönemine ilişkin olanlar ise ister maliyetlere eklenir ister doğrudan gider yazılır. Yatırım dönemi, işletmenin amortismana tabi iktisadi kıymeti aktife aldığı dönem sonuna kadar olan süreyi, işletme dönemi ise bu tarihten sonraki süreyi ifade eder. Kredi faizi ve kur farklarının maliyete eklenmesi zorunluluğu sadece yatırımlar için değil, amortismana tabi bütün iktisadi kıymetler için söz konusudur. Borçların değerlenmesine ilişkin VUK’un 285. maddesinde 5228 sayılı Kanunla yapılan değişiklik sonrası kredi borçları, değerleme gününe kadar işlemiş vadeye ilişkin faiz dahil edilerek değerlenmektedir. Kredi değerlemesine ilişkin açıklama ilgili bölümde yer almaktadır. Değerleme gününde VUK’un 285. maddesi uyarınca borçlu işletme tarafından hesaplanan kredi faizlerinin VUK’un anılan 163 ve 187 no.lu tebliğleri ile yapılan açıklama kapsamında değerlendirilip değerlendirilmeyeceği hususunda İdarece bir açıklama yapılmamıştır. Kanaatimizce borçlu tarafından hesaplanan bu faizlerin de tıpkı ödenen faizler gibi (163 no.lu tebliğde yapılan açıklamalar çerçevesinde) işleme tabi tutulması gerekmektedir. İşletme kredilerinden sabit kıymet maliyetine pay verilmesi zorunluluğu yoktur. İşletmede İmal Edilen Kıymetler: İşletmede imal edilen kıymetler de yukarıda açıklanan esaslara göre maliyet bedeli ile sabit kıymetler arasına alınır ve dönem sonu itibariyle varsa kredi faiz ve kur farkları maliyet bedeline eklenir. Maliyet Bedeli Artırımı: Maliyet bedeli artırımı gayrimenkuller, iştirak hisseleri ve amortismana tabi diğer iktisadi kıymetlerin elden çıkarılması aşamasında uygulanmaktaydı. Anılan iktisadi kıymetlerin maliyet bedeli, edinilme ve elden çıkarılma tarihleri arasında geçen süreye bağlı olarak belirli oranda artırılmakta ve elden çıkarmadan doğan kârın tespitinde, artırılmış maliyet tutarları dikkate alınmaktaydı. Bu uygulamayla enflasyon kaynaklı fiktif kârların, elden çıkarma aşamasında vergi dışı bırakılması amaçlanmıştı. Enflasyon düzeltmesine ilişkin hükümlerin getirildiği 5024 sayılı Kanunla Maliye Bedeli Artırımı Uygulaması yürürlükten kaldırılmıştır. Enflasyon muhasebesine geçilmesiyle, enflasyondan koruyucu müesseseler olan maliyet bedeli artırımı, yeniden değerleme, LİFO yöntemi kullanımı gibi müesseselere (enflasyon düzeltmesinin yapıldığı dönemler itibariyle) ihtiyaç kalmamıştır. Gayrimenkullerde Maliyet Bedelinin Artması: VUK’un 272. maddesine[3] göre, normal bakım, tamir ve temizleme giderleri dışında gayrimenkulü veya elektrik üretim ve dağıtım varlıklarını genişletmek veya iktisadi kıymetini devamlı olarak artırmak maksadıyla yapılan giderler, gayrimenkulün veya elektrik üretim ve dağıtım varlıklarının maliyet bedeline eklenir. İşletmelerin bilançolarına kayıtlı bulunan anılan kıymetler için bu kapsamda yapılan harcamalar aktifleştirilerek amortisman yoluyla itfa edilir. İlgili dönemde doğrudan gider yazılamaz. VUK’da maliyet oluşumu ve maliyet bedeline ilave edilmesi gereken giderler yönünden binalar, gemiler ve diğer taşıtlarla tesisat ve makineler paralel hükümlere konu edilmiş olup, esasen bu tür kıymetlerin hepsi gayrimenkuller gibi değerlenmektedir. Bu nedenle maliyet bedelini artırıcı giderlerin aktifleştirilmesi, sadece gayrimenkuller için değil, gayrimenkuller gibi değerlenen bütün iktisadi kıymetler için zorunludur. VUK’un 272. maddesinde aktifleştirilecek giderlere örnek olarak bir geminin iktisap tarihindeki hızını fazlalaştırmak, yolcu, eşya yükleme ve barındırma tertibatını genişletmek veya değiştirmek suretiyle iktisadi kıymetini devamlı olarak artıran giderlerle bir motorlu kara nakil vasıtasının kasa veya motorunun yenisi ile değiştirilmesi veya alımında mevcut olmayan yeni bir tertibatın eklenmesi için yapılan giderler gösterilmiştir. Maliyet bedeline eklenmesi gereken giderlerle ilgili olarak, normal tamir, bakım ve temizleme giderleri ile aktifleştirilecek giderlerin ayırımı önem taşımaktadır. Bu ayrım yapılırken aşağıdaki hususlar dikkate alınmalıdır. · VUK’un 272. maddesinde belirtildiği üzere, gayrimenkuller veya elektrik üretim ve dağıtım varlıkları için yapılan normal tamir, bakım ve temizleme giderleri yapıldığı dönemde gider kaydedilir. Kullanıma bağlı olarak, kırılan çatlayan ve bozulan yerlerin onarılması, kirlenen, normal görüntüsü bozulan yerlerin eski haline getirilmesi gibi işlemler bu bağlamda değerlendirilir. · Gayrimenkulün genişletilmesinden, kullanım alanının genişletilmesi anlaşılmalıdır. Binaya ilave kat çıkmak veya eklenti yapmak suretiyle kullanım alanı genişletiliyorsa, bu amaçla yapılan giderlerin aktifleştirilmesi gerekir. · Kiracının veya elektrik üretim ve dağıtım şirketlerinin faaliyetini icra için vücuda getirdiği tesisata ait giderler bu kapsamda değerlendirilir. Gayrimenkuller veya elektrik üretim ve dağıtım varlıkları için yapılan giderlerin hem tamir hem de kıymet artırma giderlerinden oluşması halinde, mükellef bu giderlerden maliyet bedeline eklenmesi gereken kısmı kayıtlarda ayrı göstermek zorundadır. · Gayrimenkulün iktisadi kıymetinin devamlı (kalıcı) olarak artırılması kavramından da, gayrimenkullerin kullanım ömrünün uzatılması yada ömür uzatıcı olmamakla birlikte, daha kullanışlı hale getirilmeleri anlaşılmalıdır. · Gayrimenkulün kullanım ömrünü artırıcı giderler, asıl sabit kıymetin amortisman süresinde (örneğin 5 yılda) fakat aktifleştirildikleri yıldan başlayarak itfa edilir. Gayrimenkulün genişletilmesi için yapılan giderler ise, asıl gayrimenkulün kalan itfa süresinde ve eşit tutarlarda itfa edilir. Aktifleştirilen harcama, fonksiyon ve yarar artırıcı nitelikte ise, iktisadi kıymetin kalan itfa süresi içinde ve eşit tutarlarla amortismana tabi tutulur. Harcamanın niteliği olayına göre mükellef tarafından belirlenir. Bu genel açıklamadan sonra, değerlemeyi, maddi duran varlık bazında ele alalım. 1- Arazi ve Arsalar Arazi ve arsalar maliyet bedeli ile değerlenir. Boş arsa ve araziler amortismana tabi tutulmaz. Arsa ve araziler, üzerine inşa edilen kıymetlerle birlikte amortismana tabi tutulur. 2- Yeraltı ve Yerüstü Düzenleri Yeraltı ve yerüstü düzenleri maliyet bedeli ile değerlenir. Amortisman işlemine konu edilir. Yeraltı ve yerüstü yapıları için farklı (azami) amortisman oranları belirlenmiştir. 3- Binalar Binalar maliyet bedeli ile değerlenir. Binaların inşa edildiği arsa ve arazi maliyeti de bina maliyetine dahil edilir. Amortisman ve yenileme fonu uygulamasına konu edilebilir. Binalarda normal amortisman oranı % 2’dir. 4-Tesis Makine ve Cihazlar Tesis makine ve cihazlar maliyet bedeli ile değerlenir. Kullanımı için montajı zorunlu olan makineler, montajının tamamlandığı dönemde aktifleştirilir ve maliyeti oluşturulur. Amortisman ve yenileme fonu uygulamasına konu edilebilir. Aşırı kullanılan makineler fevkalade amortismana tabi tutulabilir. 5- Taşıtlar Taşıtlar maliyet bedeli ile değerlenir. Binek otomobillerinin alımında ödenen KDV indirim konusu yapılmaz, gider veya maliyet olarak dikkate alınır. Binek otomobillerinin ilk yıl amortismanı kıst esasa göre yapılır. Amortisman ve yenileme fonu uygulamasına konu edilebilir. 6- Demirbaşlar Demirbaşlar maliyet bedeli ile değerlenir. Amortisman ve yenileme fonu uygulamasına konu edilebilir. 7- Diğer Duran Varlıklar İşletme için duran varlık niteliğinde olan ve yukarıda anılanların dışında kalan varlıklar bu kalem içinde gösterilir. Diğer duran varlıklar da maliyet bedeli ile değerlenir. Genel esaslar çerçevesinde amortisman uygulamasına konu edilebilir. 8- Yapılmakta Olan Yatırımlar Yapımı süren ve dönem sonu itibariyle henüz tamamlanmamış bulunan sabit kıymetlere ilişkin harcamalar bilançonun duran varlıklar bölümünde, yapılmakta olan yatırımlar içinde gösterilir. Yapılmakta olan yatırımların ilgili olduğu iktisadi kıymetlerin maliyet teşekkülü aktife alınma (tamamlanma) döneminde yapılır. İşletmenin yaptığı birden çok yatırım varsa bunlara ilişkin maliyet unsurları bilançonun bu kalemi ayrıntısında ayrıca takip edilir. İşletme tarafından yapılan yıllara sari inşaat ve onarım işlerinden dönem sonu itibariyle henüz tamamlanmamış (geçici veya kesin kabulü yapılmamış) olanlar da yapılmakta olan yatırımlar gibi bilanço aktifinde gösterilir. Ancak bunlar yapılmakta olan yatırımlar kalemi içinde gösterilmez. Bu tür aktifler dönen varlıklar içinde 17 no.lu hesap grubunda gösterilir. Yıllara sirayet eden inşaat ve onarım işlerinden henüz tamamlanmamış olanlara ilişkin hasılatlar da gelir yazılmayıp bilanço pasifinde (35 no.lu hesap grubu) borç olarak gösterilir. Bu aktif ve pasif unsurları gerçek bir aktif veya pasif kıymeti ifade etmez[4] ve dönem sonu mukayyet bedeli ile değerlenir. 1.1.2006 tarihinden önce başlamış yatırımlara ilişkin olarak dönem içinde yapılan ve bilançonun bu kalemi içindfe gösterilen yatırım harcamaları aynı zamanda yatırım indirimine konu edilebilir. GVK ve GVK Genel Tebliğleri ile diğer mevzuatta belirlenen şartlara uygun yatırımlar için; yararlanılabilecek yatırım indirimi, fiilen yararlanılan yatırım indirimi, devreden yatırım indirimi ve endeksleme işlemleri nazım hesaplarda izlenmelidir.[5] C- AMORTİSMAN UYGULAMASI İşletme aktifine kayıtlı duran varlıkların maliyetleri belli esaslar çerçevesinde kullanım dönemleri itibariyle gider ve maliyetlere intikal ettirilmektedir. Bu giderleştirme sisteminin adı amortismandır. Amortisman müessesesi temel esprisini dönemsellik ilkesinden almaktadır. Her dönemin gider ve maliyeti ilgili dönemin hasılatı ile karşılaştırılmalıdır. Sabit kıymetlere ilişkin amortismanlar bilanço aktifinde negatif değer olarak gösterilir. Dolayısıyla ilgili sabit kıymet dönem sonu itibariyle işletme bilançosunda net değeri (amorti edilmemiş tutarı) ile gösterilmiş olmaktadır. Amortismanın konusu, işletmede birden fazla yıl kullanılacak sabit kıymetlerdir. Sabit kıymetler kullanım süreleri (faydalı ömürleri) dahilinde eşit yüzdelerle amorti edilir. Amortisman oranları VUK’un 315. maddesi uyarınca Maliye Bakanlığı tarafından tespit ve ilan edilir. Ancak 01.01.2004 tarihinden önce aktife alınan kıymetler için, aktifleştirme döneminde yürürlükte olan hükümlere göre belirlenecek sürede amortisman ayrılmaya devam edilir (VUK Geç. Md. 26). İktisadi ve teknik açıdan bütünlük arz eden kıymetler aynı çerçevede (oran, yıl ve yöntem olarak) amortismana tabi tutulur. Amortisman ayırma koşulları şöyle sıralanabilir; ¨ Kıymetin birden fazla yıl kullanılması, ¨ Envantere dahil edilmiş olması, ¨ Yıpranmaya ve aşınmaya maruz bulunması,[6] ¨ Kıymetinin belli tutarın (2007 yılı için 560 YTL) üzerinde olması. Envantere dahil olmayla ilgili olarak şu hususlar özellik arz eder; - Mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışlarda amortisman mülkiyet sahibince ayrılır, - Kiralamalarda amortisman kiralayan tarafından ayrılır,[7] - Reklam panoları başkasının mülkü üzerinde bulunsa dahi ilgili işletme tarafından envantere alınır ve amortismana konu edilir. 1- Fevkalade Amortisman Aşağıda belirtilen hallerde iktisadi kıymetler, belirlenen fevkalade amortisman oranları üzerinden amortismana tabi tutular (VUK md. 317). Fevkalade amortisman hesaplandığı durumlarda ayrıca normal amortisman hesaplanmaz. · Amortismana tabi iktisadi kıymette afet (yangın, deprem, su basması gibi) neticesinde değer kaybı oluşması, · Yeni icatlar nedeniyle teknik verim ve kıymetinin düşmesi, · Cebri çalışma nedeniyle normalden fazla yıpranmaya tabi olması. Fevkalade amortisman oranı, her olaya özgü olmak kaydıyla mükellefin müracaatı üzerine Maliye Bakanlığınca tespit edilmektedir. 2- Amortisman Hesaplama Yöntemleri Amortisman hesaplama yöntemleri, amortisman konusu iktisadi kıymetin değerinin kullanım süresine nasıl dağıtılacağını gösterir. Teoride; normal amortisman, azalan miktarlarda amortisman, artan oranlarda amortisman, verimle orantılı amortisman gibi pek çok yöntem bulunmaktadır. VUK’da normal ve azalan bakiyeler olmak üzere iki amortisman yöntemi kabul edilmiştir. Normal yöntemde amortisman süresi 1 rakamının amortisman oranına bölünmesi suretiyle bulunur ve küsuratlar tama iblağ edilir. Normal yöntemde kıymet, tespit edilen bu sürede amortisman oranına göre hesaplanacak tutarlarda (eşit tutarda) amorti edilir. Azalan bakiyeler usulünde de süre aynı şekilde hesaplanır ancak tutar, oranın iki katına ve net değer esasına göre bulunur. Bu usulde son yıl kalan değerin tamamı amorti edilir. Amortismanın herhangi bir yıl uygulanmamasından veya ilk uygulanan orandan daha düşük bir hadle yapılmasından dolayı amortisman süresi uzatılamayacaktır. Örneğin, 1.000 YTL tutarında bir kıymetin amortismanı %18 oranı ile her iki yönteme göre şöyle hesaplanacaktır. Amortisman süresi: 1/0,18=5,55=6 yıl olacaktır. Normal usulde ilk beş yıl 1.000 x 0,18=180 YTL, son yıl ise geriye kalan 100 YTL tutarında amortisman ayrılacaktır. Azalan bakiyeler usulünde hesaplama aşağıdaki gibi olacaktır: Yıl Amortisman Matrahı Amortisman Oranı Amortisman Tutarı 1 1.000 0,36 360 2 640 0,36 230,4 3 409,6 0,36 147,456 4 262,144 0,36 94,372 5 167,772 0,36 60,398 6 107,374 1 107,374 Amortisman yıllık esasta hesaplanır. Bunun tek istisnası binek otomobilleridir. Binek otomobillerinde amortisman ilk yıl kıst esasa göre hesaplanır. Kıst esastan kasıt otomobilin alındığı ay tam ay sayılmak suretiyle ilk yıl kullanım ayına göre yıllık amortismanın azaltılmasıdır. İlk yıla ilişkin ayrılmayan amortisman, normal usulde son yıl amortismanına eklenir. Azalan bakiyeler usulünde ise, izleyen yıllarda hesaplama yapılırken ilk yıl fiilen ayrılan amortisman tutarı dikkate alınır. Yukarıdaki örnekte kıymetin binek otosu olduğunu ve 11. ayda alındığını (iki ay kullanıldığını) kabul edelim ve kıst amortisman hesaplayalım. Normal usulde aylık amortisman 180 /12=15 YTL’ dir. Bu durumda ilk yıl kıst amortismanı 2 x 15 = 30 YTL olacak, son yıl amortismanı da [100 +(180 -30)=] 250 YTL olacaktır. Azalan bakiyeler usulünde hesaplama şöyle olacaktır: Yıl Amortisman Matrahı Amortisman Oranı Amortisman Tutarı 1 1.000 (0.36x 2/12) 60 2 940 0,36 338,4 3 601,6 0,36 216,576 4 385,024 0,36 138,609 5 246,415 0,36 88,71 6 157,705 1 157,705 İşletmeler prensip olarak seçmiş oldukları amortisman usulünü değiştiremezler. Ancak azalan bakiyeler usulünü uygulayan mükellefler bir defaya mahsus olmak üzere normal usule geçebilirler. Bu durumda yöntem değişikliğinden sonra, henüz amorti edilmemiş tutar kalan amortisman süresinde eşit şekilde itfa edilir. Örneğin, yukarıdaki mükellefin azalan bakiyeler usulünden üçüncü yılda normal usule geçtiğini kabul edelim. Bu durumda son dört yılda, yıllık (409,6 /4=) 102,4 YTL tutarında amortisman ayıracaktır. 3- Muhasebe Kaydı THP’nda duran varlık hesaplarına ilişkin bir adet birikmiş amortisman hesabı vardır.[8] Bu nedenle birikmiş amortismanlar, hesap detayında iktisadi kıymet bazında ayrıştırılmalıdır. Amortismanlara ilişkin muhasebe kaydını yukarıdaki örnek üzerinde gösterelim. Yukarıdaki iktisadi kıymetin binek otosu olduğunu ve 2007 yılının 11. ayında alındığını kabul edelim. Yukarıdaki hesaplamalara göre amortisman kaydı (azalan bakiyeler usulüne göre) şöyle olacaktır: ––––––––––––– 31.12.2007 –––––––––––– 770 GENEL YÖNETİM GİDERİ 60 770.05 Binek otosu amortismanı 257 BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR 60 257.01.254 Binek otosu Açıklama: Taşıtlara amortisman ayrılması –––––––––––––––––– / ––––––––––––––– Yukarıdaki kayıt 7/A seçeneğine göre yapılmıştır. 7/B seçeneğinde gider hesabı ‘796 Amortismanlar ve Tükenme Payları’ olacaktır. D- SABİT KIYMET YENİLEME FONU Satılan iktisadi kıymetin yenilenmesi zaruri olur veya işletme yönetimince yenilemeye karar verilir ve teşebbüse geçilirse[9] satıştan doğan kâr sonuç hesaplarına intikal ettirilmeyip bilanço pasifinde üç yıl süreyle tutulabilir. Yenileme fonu sadece amortismana tabi iktisadi kıymetlerde uygulanabilir. Yenileme fonu olarak ayrılacak kazancın işletmeden çekilmemiş olması gerekmektedir. Diğer taraftan yenileme fonunun bilançoda izlenmesi gerektiğinden bu uygulamadan sadece bilanço usulüne göre defter tutan işletmeler yararlanabilecektir. Elden çıkarılan iktisadi kıymetin daha önce yeniden değerlemeye veya enflasyon düzeltmesine tabi tutulmuş olması yenileme fonu ayrılmasına engel değildir. Satış kârının tespitinde birikmiş amortismanlar da dikkate alınacaktır. Ancak döviz bedelle satılan kıymetlere ilişkin olarak sonradan (vadeli alacak nedeniyle) hesaplanacak kur farkları, yenileme fonuna alınmayıp doğrudan gelir yazılmalıdır. Yenileme fonu açısından satışın peşin, vadeli ya da trampa şeklinde olmasının önemi bulunmamaktadır. Yeni alınacak kıymetin hiç kullanılmamış olması yenileme fonu kullanımı için şart değildir. Yalnız alınan kıymetin cins ve vasıf olarak satılan kıymetle aynı olması zorunludur. Yenileme fonu üç yıl içinde yeni alınan kıymetin amortismanına mahsup edilir. Yeni kıymet alınmış dahi olsa üç yıl içinde bu şekilde kullanılmayan yenileme fonu üçüncü yılın sonunda gelir yazılmalıdır. Örneğin bir işletmenin pasifinde iki yıl önce ayrılmış 25.000 YTL tutarında yenileme fonu bulunduğunu, işletmenin bu yıl içinde de 50.000 YTL’ye yeni bir kıymet(makine) aldığını, bu kıymeti azalan bakiyeler usulü ile % 40 oranında amortismana tabi tutacağını kabul edelim. İşletmenin yapması gereken kayıtlar şunlardır. İşletme bu yıl kullanamadığı yenileme fonunu gelir yazmak zorundadır. Cari yıl amortisman tutarı: 50.000 x 0,40= 20.000 YTL ––––––––––––– 31.12.2007 ––––––––––––[10] 549 ÖZEL FONLAR 20.000 549.07 Yenileme Fonu 257 BİRİKMİŞ AMORTİSMANLAR 20.000 Açıklama: Amortisman ayrılması –––––––––––––––––– / ––––––––––––––– ––––––––––––– 31.12.2007 –––––––––––– 549 ÖZEL FONLAR 5.000 549.07 Yenileme Fonu 671 ÖNCEKİ DÖNEM GELİR VE KÂRLARI 5.000 Açıklama: Özel fonların kapatılması –––––––––––––––––– / ––––––––––––––– E- FİNANSAL KİRALAMAYA KONU KIYMETLERİN DEĞERLEMESİ[11] Finansal kiralamaya konu edilen iktisadi kıymetler, bu kıymetlerin net bilanço aktif değerinden finansal kira ödemelerinin bugünkü değerinin düşülmesi suretiyle tespit edilen değerle değerlenir. Bulunan değer sıfır veya negatif ise bu kıymetler iz bedelle değerlenir. İz bedelle değerlenmeyen finansal kiralamaya konu edilmiş iktisadi kıymetler de diğerleri gibi amortisman uygulamasına konu edilebilir. Örneğin, 5 yıl süre ile finansal kiralamaya konu edilmiş bir makinenin aktifleştirme bedeli kiralayan tarafından 5.000 YTL olarak tespit edilmiş olsun. Bu durumda kiralayan bu makine için normal usulde veya azalan bakiyeler usulünde amortisman ayırabilecektir. [1] Geniş açıklama için bkz. M.Emin AKYOL - Muzaffer KÜÇÜK, age [2] SPK’da da benzer düzenleme yer almakta olup, Seri XI No:1 Tebliği 30. maddesinde gider ve maliyet unsurları biraz daha geniş olarak sayılmıştır. [3] Gayrimenkullerde maliyet bedelinin artmasına ilişkin VUK’un 272. maddesi 5893 sayılı Kanunla 21.7.2007 tarihinde yürürlüğe girmek üzere başlığı ile birlikte değişmiştir. Bu değişiklikte maddenin özü korunmuş olup elektrik üretim ve dağıtım varlıklarına ilişkin harcamalar madde metnine eklenmiştir. [4] Bu kalemlerin bilanço aktif ve pasifine kaydolunması, vergileme sistemi kaynaklı bir zorunluluktan doğmaktadır. [5] Yatırım indirimi uygulaması 5479 sayılı Kanunla 1.1.2006 tarihinden geçerli olmak üzere yürürlükten kaldırılmıştır. Bu tarihten öncve alınan teşvik belgelerine veya bu tarihten önce başlanan yatırımlara ilişkin geçiş dönemi uygulaması aynı kanunla GVK’ya eklenen geçici 69. maddeyle düzenlenmiştir. Geniş açıklama için bkz. M.Emin AKYOL-Muzaffer KÜÇÜK, age [6] Örneğin boş arsa ve araziler yıpranmaya tabi olmadığından, amortisman kapsamına girmez. [7] ALACAKLAR’a ilişkin bölümde açıklandığı üzere finansal kiralamalarda uygulama farklıdır. [8] İki tür amortisman kayıt yöntemi vardır. Direkt yöntem ve endirekt yöntem. THP endirekt yöntemi benimsediğinden kayıtlar buna göre yapılmalıdır. [9] Teşebbüse geçilmesi ifadesi tam açık değildir. Uygulamada işletmeler tarafından karar alınması ve kararın karar defterine kaydedilmesi yenileme fonu uygulaması için yeterli kabul edilmektedir. [10] Bu kayıt tekniğinde amortisman gideri maliyetlere intikal etmez. Amortisman giderinin maliyetlere intikal etmesi için amortisman ayırma ve özel fondan karşılama işleminin ayrı kayıtlarla yapılması gerekmektedir. Geniş açıklama için bkz. M. Emin AKYOL - Muzaffer KÜÇÜK, age [11] Finansal kiralama işlemlerinde değerleme ALICILAR’a ilişkin bölümde açıklanmıştır.

Fixed Assets (IAS 16): Definition, Recognition, Measurement, Depreciation, and Disclosure

Definition:

Fixed Assets are the types of long term tangible assets of an entity that used for business operation. Those assets included land, building, machinery, cars, computers and others similar kind of assets that defined by law, accounting standard and company policies. Those assets usually have large value and useful life is more that one year. Some assets consider as fixed assets in one accounting standard or local regulation might not be considered as fixed assets in others standard or regulation. In this article we will guide you to know about technical requirement of IAS 16, IFRS, related to fixed assets Recognition, Measurement, Valuation, Depreciation, and Disclosure the in the company’s financial statements.

Definition of fixed assets as per IAS 16: Fixed assets have been talked very detail in IAS 16 Property, Plant and Equipment. However, this standard does not cover Assets held for sales which is already cover in IFRS 5 Non-current Assets Held for Sales, Biological assets which is related to agricultural activities covered in IAS 41 Agriculture , exploration and evaluation assets which in cover in IFRS 6 exploration for and evaluation of Mineral Resources. The fixed assets that we will cover here refer to Property, Plant and Equipment which is cover in IAS 16 Property, Plant and Equipment. Before we discuss detail about the Recognition, Measurement, depreciation, and Disclosure of Fixed Assets, we would like to mention about the definition of Property, Plant and Equipment as per IAS 16.

The standard said: Property, plant and equipment are tangible items that: Are held for use in the production or supply of goods or services, for rental to others, or for administrative purposes; and Are expected to be used during more than one period. The example those fixed assets include: Land Office Building Machinery Cars Computers Table Chair and others related. Recognition of Fixed Assets: Fixed assets recognition is one of the most importance things to know as it can confuse you when and how much the fixed assets should be capitalized. Related article Depreciation Expenses: Definition, Example, Methods, and Accounting Vs Tax Here are what standard said, As per IAS 16.7, Fixed Assets or PPE should be recognized based on the following factors: The cost of an items of Property, Plant, and Equipment should be recognized as an assets if and only if It is probable that the future economic benefits associate with the item will flow to the entity; and Cost of item can be measured reliably Please note that all of the items could be recognizes as PPE only if they meet the definition of PPE above; otherwise, those items should treat at inventories which is cover in others standards. You may need your own judgement on what should be classify as Property, what should be classifies as Plant and what should be classified as Equipment since there is no prescription on what constitute these items. Okay, now let move to fixed assets measurement, Measurement of Fixed Assets The are two stage that we need to consider when measure fixed assets; Initial measurement and; Measure subsequent to initial measurement and, here are what to do on initial measurement of fixed assets, Initial Measurement of Fixed Assets: As per IAS 16, the fixed assets or PPE should be initially recognized at cost. The cost here includes all costs necessary to bring the assets to working condition for its intended use. They are include not only its original purchase price, but also costs of site preparation, delivery and handling, installation, related professional fees for architects and engineers, and the estimated cost of dismantling and removing the asset and restoring the site. In some cases, the payment of purchasing of Fixed assets might be deferred and the company might need to pay the interests as the result of those defer payment. In this case, the standard say, the interest expenses should be included in the cost of fixed assets at the markets rate. Let move to subsequent measurement, Measure Subsequent to Initial Measurement: The measurement of fixed assets after initial measurements of fixed assets have been discussed detail in paragraph 29 to 42 of IAS 16. The standard say, the company have to choice either cost model or revaluation model as its accounting policies and should apply it to the entire class of Fixed Assets. Related article Why do we need to depreciate fixed assets? So what is cost model and what is revaluation model? Cost Model: The definition of cost model is after recognition as an asset, an item of property, plant and equipment shall be carried at its cost less any accumulated depreciation and any accumulated impairment losses. [IAS 16,30]. Based on my experience, most of company use Cost Model to subsequently measure its fixed assets. Revaluation model: The definition of revaluation model is after recognition as an asset, an item of property, plant and equipment whose fair value can be measured reliably shall be carried at a revalued amount, being its fair value at the date of the revaluation less any subsequent accumulated depreciation and subsequent accumulated impairment losses. Revaluations shall be made with sufficient regularity to ensure that the carrying amount does not differ materially from that which would be determined using fair value at the end of the reporting period. [IAS 16,31]. Depreciation of Fixed Assets Depreciation is the systematic way how to transfer cost of fixed assets to the income statements based on the amount of contribution on specific period or measurement compared to total cost of assets. IAS 16 talk very clearly the time in which assets should be depreciated, and the methods to be used. Okay, now let talk about the time in which assets should be depreciated, Depreciation of Fixed Assets should be started when the assets is ready for use, according to IAS 16.55. That mean the fixed assets could only depreciated and charged as expenses only if they are ready for use. The ready for use mean fixed assets does not required additional process or waiting others equipment to use. For example, the computers are install all application and is can be used. How ? As standard said, each part of an item of property, plant and equipment with a cost that is significant in relation to the total cost of the item shall be depreciated separately. [IAS 16.43.] The depreciation charge for each period shall be recognized in profit or loss unless it is included in the carrying amount of another asset. [IAS 16.48.] The residual value and the useful life of an asset shall be reviewed at least at each financial year-end and, if expectations differ from previous estimates, the change(s) shall be accounted for as a change in an accounting estimate in accordance with IAS 8 Accounting Policies, Changes in Accounting Estimates and Errors. [IAS 16.51.] Related article Straight Line Depreciation Method: Explanation, Formula, and Example Depreciation Method of Fixed Assets: The depreciation of fixed assets method used shall reflect the pattern in which the asset’s future economic benefits are expected to be consumed by the entity. [IAS 16.60.] The depreciation method applied to an asset shall be reviewed at least at each financial year-end and, if there has been a significant change in the expected pattern of consumption of the future economic benefits embodied in the asset, the method shall be changed to reflect the changed pattern. Such a change shall be accounted for as a change in an accounting estimate in accordance with IAS 8. [IAS 16.6.] Disclosure of Fixed Assets in Financial Statements The financial statements shall disclose, for each class of property, plant and equipment: (a) the measurement bases used for determining the gross carrying amount; (b) the depreciation methods used; (c) the useful lives or the depreciation rates used; (d) the gross carrying amount and the accumulated depreciation (aggregated with accumulated impairment losses) at the beginning and end of the period; and (e) a reconciliation of the carrying amount at the beginning and end of the period showing: (i) additions; (ii)assets classified as held for sale or included in a disposal group classified as held for sale in accordance with IFRS 5 and other disposals; acquisitions through business combinations; increases or decreases resulting from revaluations under paragraphs 31, 39 and 40 and from impairment losses recognized or reversed in other comprehensive income in accordance with IAS 36; impairment losses recognized in profit or loss in accordance with IAS 36; impairment losses reversed in profit or loss in accordance with IAS 36; depreciation; the net exchange differences arising on the translation of the financial statements from the functional currency into a different presentation currency, including the translation of a foreign operation into the presentation currency of the reporting entity; and other changes.

Gider Yazılabilecek Demirbaş Sınırı 2018 (2018 Amortisman Sınırı) 2018 yılı için geçerli kabul edilecek Demirbaş ve Amortisman Sınırı 1.000 TL olarak belirlenmiştir. Amortisman Sınırı KDV Hariç tutarlar dikkate alınarak uygulanmaktadır. 2018 yılı için 1.000 TL olarak belirlenen Demirbaş ve Amortisman sınırına ait bu tutar aynı zamanda Fatura Kesme Sınırı olarak ta dikkate alınmaktadır. Faydalı ömürleri göz önünde bulundurulmak şartıyla bu sınırın altındaki KDV Hariç tutara sahip olan Demirbaşlar “Gider Sayılan Demirbaşlar” hesabı altında izlenebilmektedir. 2018 Yılı Demirbaş ve Amortisman Düzenleme Sınırı: 1.000 TL Yıllar itibariyle demirbaş ve amortisman sınırı rakamları aşağıda yer almaktadır; YILLAR İTİBARIYLA DEMİRBAŞ VE AMORTİSMAN SINIRI TABLOSU YILLAR TUTAR 2018 Yılı 1.000 TL 2017 Yılı 900 TL 2016 Yılı 900 TL 2015 Yılı 880 TL 2014 Yılı 800 TL 2013 Yılı 800 TL 2012 Yılı 770 TL 2011 Yılı 700 TL 2010 Yılı 680 TL 2009 Yılı 670 TL 2008 Yılı 600 TL 2007 Yılı 560 TL 2006 Yılı 520 TL 2005 Yılı 480 TL 2004 Yılı 440 TL 2003 Yılı 350 TL 2002 Yılı 250 TL 2001 Yılı 150 TL

scroll up